ΣΥΝΔΕΜΟΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΩΝ ΔΕΗ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΗΣ

 

Αρ. Πρωτ.:  - 681 -                                                                              ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ

Μεγαλόπολη  19/10/2026

ΠΡΟΣ:
Τον Πρόεδρο και Διευθύνοντα Σύμβουλο της ΔΕΗ Α.Ε. κ. Γεώργιο Στάση
 Αναπληρωτή Διευθύνοντα Σύμβουλο Λειτουργιών Παραγωγής κ. Αλέξιο Παίζη

 Γενικό Διευθυντή Λιγνιτικής Παραγωγής κ. Δημήτριο Μετικάνη

 Γενικό Διευθυντή Λειτουργιών Παραγωγής κ. Ευάγγελο Νάνο

 Ομιλική Γ.Δ. Εταιρικών Σχέσεων & Επικοινωνίας ΔΕΗ κ. Σοφία Δήμτσα

 Ομιλική Γεν. Διευθύντρια Δ/σης Προμηθειών κ. Γεωργία Χριστοδουλοπούλου

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ:

• Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ.Σταύρο Παπασταύρου
• Πολιτικά κόμματα Κοινοβουλίου
• Βουλευτές Νομού Αρκαδίας κ.κ. Βλάση, Παπαηλιού, Γιαννακούρα
• Περιφέρεια Πελοποννήσου κ.Δημήτριο Πτωχό
• Δήμο Μεγαλόπολης κ. Κωνσταντίνο Μιχόπουλο
• ΓΕΝΟΠ/ΔΕΗ κ.κ. Αντώνιο Καρρά, Κώστα Μανιάτη
• ΠΟΣ/ΔΕΗ  κ.κ. Νίκο Χατζάρα, Γιάννη Δήμα
• ΜΕΤΑΒΑΣΗ Α.Ε. (Σταδίου 46 – Αθήνα)

ΘΕΜΑ: Επείγον αίτημα προσωρινής αναστολής αποξηλώσεων, καταγραφής και διάσωσης βιομηχανικού εξοπλισμού στα Ορυχεία και στους ΑΗΣ Μεγαλόπολης

ΣΧΕΤΙΚΑ: Επισυναπτόμενη περίληψη απόφασης 256/2026 – απόσπασμα από 

           το Πρακτικό της αριθμ. 26/2026 συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβούλιου

           του Δήμου Μεγαλόπολης.

 

Κύριε Πρόεδρε,

Ο Σύνδεσμος Συνταξιούχων ΔΕΗ Μεγαλόπολης επανέρχεται στο σοβαρό ζήτημα των συνεχιζόμενων αποξηλώσεων βιομηχανικού εξοπλισμού στα Ορυχεία και στους Ατμοηλεκτρικούς Σταθμούς Μεγαλόπολης, καθώς και στην ανάγκη να διασωθεί ένα αντιπροσωπευτικό και ιστορικά σημαντικό μέρος της βιομηχανικής και ενεργειακής κληρονομιάς του τόπου μας.

Η παρέμβασή μας δεν αποσκοπεί στην παρεμπόδιση της αναπτυξιακής προοπτικής της περιοχής ούτε στην απαξίωση των αναγκαίων σχεδίων για την επόμενη ημέρα της Μεγαλόπολης.

Αντιθέτως, επιδιώκουμε να διασφαλιστεί ότι η μετάβαση σε ένα νέο παραγωγικό μοντέλο δεν θα οδηγήσει στην οριστική απώλεια πολύτιμων βιομηχανικών τεκμηρίων, τα οποία δεν μπορούν να ανακτηθούν όταν καταστραφούν ή απομακρυνθούν.

1. Η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Μεγαλόπολης

Στις 8 Σεπτεμβρίου 2026, μετά από πρόταση του Συνδέσμου μας, το Δημοτικό Συμβούλιο Μεγαλόπολης, κατά τη συνεδρίασή του, εξέτασε το θέμα:

«Ενημέρωση, αξιολόγηση και λήψη απόφασης σχετικά με τις αποξηλώσεις εξοπλισμού στα Ορυχεία και στους ΑΗΣ Μεγαλόπολης».

Η σχετική Απόφαση 256/2026, απόσπασμα της οποίας επισυνάπτεται, εγκρίθηκε ομόφωνα.

Στο πλαίσιο της απόφασης υιοθετήθηκαν κατευθύνσεις που αφορούν, μεταξύ άλλων:

• Την αξιολόγηση του εναπομείναντος εξοπλισμού στα Ορυχεία και στους ΑΗΣ Μεγαλόπολης, με σκοπό τη διάσωση της βιομηχανικής κληρονομιάς.
• Τη διερεύνηση προτάσεων βιώσιμης επανάχρησης αντί της πλήρους αποξήλωσης και εκποίησης του εξοπλισμού.
• Την εξέταση προτάσεων όπως η δημιουργία Βιομηχανικού Πάρκου και Μουσείου Λιγνίτη, η διατήρηση μεγάλων εκσκαφέων ως τοπόσημων, καθώς και η ανάπτυξη βιομηχανικού τουρισμού και εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων.
• Την έναρξη διαδικασίας σχεδιασμού Μουσείου Βιομηχανικής και Ενεργειακής Κληρονομιάς στη Μεγαλόπολη.

Η απόφαση αυτή αποτυπώνει μια σαφή θεσμική κατεύθυνση:ο εναπομείνας εξοπλισμός πρέπει να αξιολογηθεί με κριτήριο και τη δυνατότητα διατήρησης και αξιοποίησής του ως μέρος της ιστορίας της ενέργειας και της βιομηχανικής ανάπτυξης της περιοχής.

Ωστόσο, η αξιολόγηση και ο σχεδιασμός ενός μουσείου δεν μπορούν να προχωρήσουν ουσιαστικά, εάν στο μεταξύ συνεχίζονται εργασίες που ενδέχεται να οδηγήσουν στην οριστική απώλεια του εξοπλισμού που θα έπρεπε να εξεταστεί.

2. Ο χρόνος είναι κρίσιμος

Η αποξήλωση και η απομάκρυνση εξοπλισμού δεν είναι πάντοτε αναστρέψιμες διαδικασίες.

Μηχανήματα, εγκαταστάσεις και επιμέρους στοιχεία που αποτελούν αντιπροσωπευτικά δείγματα της ιστορίας της λιγνιτικής παραγωγής και της ηλεκτροπαραγωγής ενδέχεται, εφόσον καταστραφούν ή διατεθούν ως υλικά, να χαθούν οριστικά.

Με αυτόν τον τρόπο δημιουργείται ο κίνδυνος να ληφθούν μη αναστρέψιμες αποφάσεις πριν ολοκληρωθεί η απαιτούμενη καταγραφή, αξιολόγηση και συνεννόηση μεταξύ των αρμόδιων φορέων.

Η δημιουργία ενός Μουσείου Βιομηχανικής και Ενεργειακής Κληρονομιάς δεν προϋποθέτει τη διατήρηση κάθε μηχανήματος ή κάθε εγκατάστασης.

Προϋποθέτει, όμως, μια οργανωμένη και τεκμηριωμένη διαδικασία επιλογής των σημαντικότερων στοιχείων, ώστε να διασωθεί ένα αντιπροσωπευτικό σύνολο της ιστορίας της ΔΕΗ και της ενεργειακής ταυτότητας της Μεγαλόπολης.

Η διαδικασία αυτή πρέπει να προηγηθεί της οριστικής απομάκρυνσης του εξοπλισμού που ενδέχεται να κριθεί κατάλληλος για διατήρηση.

3. Άμεση ανάγκη διαφύλαξης του Ε17 - του τελευταίου λειτουργικού καδοφόρου εκσκαφέα

Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί και την ενημέρωση που έχουμε, έχουν πραγματοποιηθεί εκτεταμένες εργασίες αποξήλωσης - καθαίρεσης στο ορυχείο (αποθέτες, απολήπτες, ταινιόδρομοι, καλοδιοχήματα, κ.α) ενώ τις τελευταίες δέκα πέντε (15) καταστράφηκαν επτά (7) εκσκαφείς.

 Ο μόνος καδοφόρος εκσκαφέας Ε17 που απομένει αποτελεί τον τελευταίο λειτουργικό εκσκαφέα αυτού του τύπου που έχει απομείνει στο Λιγνιτικό Κέντρο Μεγαλόπολης.

Η διατήρησή του δεν αποτελεί απλώς ζήτημα διάσωσης ενός παλαιού μηχανήματος. Αποτελεί ζήτημα διαφύλαξης ενός μοναδικού, ζωντανού τεκμηρίου της ιστορίας της λιγνιτικής παραγωγής και της εργασίας χιλιάδων εργαζομένων της ΔΕΗ στη Μεγαλόπολη.

Για τον λόγο αυτό, ζητούμε από τη Διοίκηση της ΔΕΗ:

1.    Να διασφαλίσει άμεσα ότι ο Ε17 δεν θα υποστεί αποξήλωση, καταστροφή ή απομάκρυνση πριν εξεταστεί επίσημα η δυνατότητα διατήρησής του.

2.    Να πραγματοποιηθεί άμεσα τεχνική αυτοψία, ώστε να καταγραφούν η κατάστασή του, οι ανάγκες προστασίας του και οι δυνατότητες συντήρησης ή αποκατάστασής του.

3.    Να ληφθούν τα αναγκαία μέτρα προστασίας του από περαιτέρω φθορά, λαμβάνοντας υπόψη και τις συνθήκες που επικρατούν στο σημείο όπου βρίσκεται.

4.    Να εξεταστεί κατά προτεραιότητα η διατήρησή του ως κεντρικού εκθέματος του σχεδιαζόμενου Μουσείου Βιομηχανικής και Ενεργειακής Κληρονομιάς ή ως διατηρητέου βιομηχανικού τοπόσημου στον χώρο του Λιγνιτικού Κέντρου.

Η καταστροφή των προηγούμενων εκσκαφέων δεν μπορεί να ανατραπεί.

Μπορούμε, όμως, να αποτρέψουμε την απώλεια του τελευταίου λειτουργικού εκσκαφέα, εφόσον υπάρξει άμεση απόφαση και συγκεκριμένη δράση.

Ζητούμε, επομένως, να αντιμετωπιστεί η διαφύλαξη του Ε17 ως επείγουσα προτεραιότητα, χωρίς να αναμένεται η ολοκλήρωση των ευρύτερων διαδικασιών σχεδιασμού του μουσείου.

4. Το αίτημά μας προς τη ΔΕΗ

Με βάση τα παραπάνω, ζητούμε από τη Διοίκηση της ΔΕΗ:

Πρώτον: Να ληφθούν άμεσα μέτρα για τη διαφύλαξη του καδοφόρου εκσκαφέα Ε17, του τελευταίου λειτουργικού εκσκαφέα στη Μεγαλόπολη, και να μην πραγματοποιηθεί οποιαδήποτε αποξήλωση, καταστροφή ή απομάκρυνσή του πριν από την ολοκλήρωση τεχνικής αξιολόγησης και τη λήψη απόφασης για τη διατήρησή του.

Να εξεταστούν επειγόντως τα αναγκαία μέτρα προστασίας του από τη φθορά, δεδομένου ότι βρίσκεται σε σημείο όπου έχουν συγκεντρωθεί νερά.

Δεύτερον: Να εξετάσει επειγόντως την προσωρινή αναστολή των αποξηλώσεων και της απομάκρυνσης εξοπλισμού που δεν έχει ακόμη αξιολογηθεί ως προς την ιστορική, τεχνική και μουσειακή του αξία, μέχρι να ολοκληρωθεί η σχετική καταγραφή και να ληφθούν τεκμηριωμένες αποφάσεις.

Τρίτον: Να οριστεί άμεσα συνάντηση εργασίας με τη συμμετοχή εκπροσώπων της ΔΕΗ, του Δήμου Μεγαλόπολης, του Συνδέσμου Συνταξιούχων ΔΕΗ Μεγαλόπολης και άλλων αρμόδιων φορέων, με συγκεκριμένο αντικείμενο την επιλογή και διάσωση του αναγκαίου εξοπλισμού.

Τέταρτον: Να πραγματοποιηθεί επιτόπια καταγραφή του εναπομείναντος εξοπλισμού και να δημιουργηθεί κατάλογος των στοιχείων που θα μπορούσαν να διατηρηθούν, με βάση την τεχνική, ιστορική και εκπαιδευτική τους αξία, καθώς και τη δυνατότητα ένταξής τους σε ένα μελλοντικό μουσείο ή βιομηχανικό πάρκο.

Πέμπτον: Να ενημερωθεί επίσημα ο Σύνδεσμός μας για το υφιστάμενο χρονοδιάγραμμα των αποξηλώσεων, τον εξοπλισμό που έχει ήδη απομακρυνθεί ή πρόκειται να απομακρυνθεί και τις δυνατότητες διατήρησης αντιπροσωπευτικών μηχανημάτων και εγκαταστάσεων.

Έκτο: Να προσδιοριστεί συγκεκριμένο πλαίσιο συνεργασίας για την προώθηση του σχεδιασμού του Μουσείου Βιομηχανικής και Ενεργειακής Κληρονομιάς, σε συνεννόηση με τον Δήμο Μεγαλόπολης και τους λοιπούς εμπλεκόμενους φορείς.

5. Η διάσωση της βιομηχανικής κληρονομιάς μπορεί να συνδυαστεί με την ανάπτυξη

 

Αναγνωρίζουμε ότι η Μεγαλόπολη χρειάζεται νέες επενδύσεις, παραγωγικές δραστηριότητες και βιώσιμες θέσεις εργασίας.

Η προστασία της βιομηχανικής κληρονομιάς δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως αντίπαλος αυτής της προσπάθειας.

 

Με κατάλληλο σχεδιασμό, η διατήρηση επιλεγμένου εξοπλισμού μπορεί να συνυπάρξει με νέες χρήσεις γης και αναπτυξιακές παρεμβάσεις.

Μπορεί, επιπλέον, να αποτελέσει αφετηρία για εκπαιδευτικές δράσεις, τεχνική έρευνα, επισκέψιμες εγκαταστάσεις και την ανάπτυξη βιομηχανικού τουρισμού.

Για τον λόγο αυτό, θεωρούμε ότι απαιτείται συνεννόηση και όχι βιαστική απώλεια στοιχείων που αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της ιστορίας της περιοχής και της ίδιας της ΔΕΗ.

Κύριε Πρόεδρε,

Ο Σύνδεσμος Συνταξιούχων ΔΕΗ Μεγαλόπολης έχει ήδη αναδείξει το ζήτημα και έχει ζητήσει να δοθεί η αναγκαία προσοχή στη διάσωση του εξοπλισμού.

Η ομόφωνη Απόφαση 256/2026 του Δημοτικού Συμβουλίου, απόσπασμα του οποίου επισυνάπτεται, προσφέρει  πλέον ένα σαφές θεσμικό έρεισμα για την έναρξη οργανωμένης συνεργασίας.

Για να αποκτήσει, όμως, πρακτικό αποτέλεσμα αυτή η κατεύθυνση, χρειάζονται άμεσες ενέργειες πριν από την οριστική απώλεια εξοπλισμού που θα μπορούσε να διασωθεί.

Για τον λόγο αυτό, ζητούμε την έγγραφη απάντησή σας και τον προσδιορισμό συνάντησης εργασίας εντός πέντε εργάσιμων ημερών από την παραλαβή της παρούσας, καθώς και την άμεση εξέταση του αιτήματος προσωρινής αναστολής των σχετικών εργασιών μέχρι την ολοκλήρωση της αρχικής καταγραφής και αξιολόγησης.

Επισημαίνουμε ότι η προσωρινή αυτή αναστολή ζητείται ως αναγκαίο μέτρο προστασίας, ώστε να μπορέσει να εξεταστεί ουσιαστικά η εφαρμογή της κατεύθυνσης που υιοθέτησε ομόφωνα το Δημοτικό Συμβούλιο.

Δεν προδικάζει το τελικό αποτέλεσμα της αξιολόγησης ούτε αποκλείει τις αναγκαίες αναπτυξιακές παρεμβάσεις.

Ελπίζουμε ότι η ΔΕΗ, ως ο φορέας που συνδέεται άμεσα με τη βιομηχανική και ενεργειακή ιστορία της Μεγαλόπολης, θα συμβάλει ουσιαστικά στη διάσωση αυτής της πολύτιμης κληρονομιάς.

Η ιστορία της ηλεκτροπαραγωγής στη Μεγαλόπολη δεν πρέπει να χαθεί πριν προλάβουμε να την καταγράψουμε και να αποφασίσουμε υπεύθυνα ποιο μέρος της αξίζει και μπορεί να διασωθεί.

Με εκτίμηση,

         

Για τον Διοικητικό Συμβούλιο

   

              Ο   Πρόεδρος                                         Ο Γεν. Γραμματέας

 

 

         ΝΙΚΟΛΑΟΣ  ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ                     ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΖΑΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ