Παρατηρητής Φλώρινας: Οι Ευρωπαίοι Σοσιαλιστές από τα Καλάβρυτα: Σχέδιο αναγέννησης της Υπαίθρου με δικαίωμα στην παραμονή και την επιστροφή

Οι Ευρωπαίοι Σοσιαλιστές από τα Καλάβρυτα: Σχέδιο αναγέννησης της Υπαίθρου με δικαίωμα στην παραμονή και την επιστροφή

Σάκης Αρναούτογλου: «Δικαίωμα να Μένεις, αλλά και Δικαίωμα να Επιστρέψεις – Να ξαναδώσουμε ζωή, παραγωγή και προοπτική στην Ελληνική Περιφέρεια»

Με ένα ισχυρό μήνυμα για την αναγέννηση της Ελληνικής και Ευρωπαϊκής υπαίθρου πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 18 Ιουλίου 2026, στα Καλάβρυτα, η εκδήλωση με θέμα:

«Η Ύπαιθρος του Αύριο: Να μένεις, να παράγεις και να ζεις στον τόπο σου».

Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε η ανάγκη να μετατραπεί το ευρωπαϊκό «Δικαίωμα να Μένεις» σε συγκεκριμένη πολιτική για την εργασία, το εισόδημα, τη στέγαση, την υγεία, την παιδεία, τις μεταφορές και τις δημόσιες υπηρεσίες, αλλά και να συμπληρωθεί από ένα νέο, ουσιαστικό «Δικαίωμα να Επιστρέψεις» για όσους επιθυμούν να εγκατασταθούν ξανά στην περιφέρεια και να δημιουργήσουν στον τόπο τους.

Την εκδήλωση διοργάνωσαν ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ–Κινήματος Αλλαγής Σάκης Αρναούτογλου, εκ μέρους της Ομάδας των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο πρώην Πρωθυπουργός και βουλευτής Αχαΐας Γιώργος Α. Παπανδρέου και ο Δήμαρχος Καλαβρύτων Θανάσης Παπαδόπουλος.

Στη συζήτηση συμμετείχαν εκπρόσωποι της ευρωπαϊκής και εθνικής πολιτικής, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας και των παραγωγικών φορέων, ενώ τοποθετήθηκαν πολίτες και εκπρόσωποι της περιφέρειας μέσα από έναν ανοιχτό και ουσιαστικό διάλογο.

Σάκης Αρναούτογλου: «Δικαίωμα να Μένεις και Δικαίωμα να Επιστρέψεις – Η Περιφέρεια χρειάζεται πολιτικές που κρατούν και φέρνουν πίσω τους ανθρώπους της»

Στην παρέμβασή του, ο Σάκης Αρναούτογλου υπογράμμισε ότι από την πρώτη ημέρα της θητείας του επέλεξε να λειτουργεί ως ευρωβουλευτής της Ελληνικής περιφέρειας, μεταφέροντας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τη φωνή των αγροτών, των κτηνοτρόφων, των αλιέων, των μικρών επιχειρήσεων, των ορεινών Δήμων και των νησιωτικών κοινοτήτων.

Αναφέρθηκε στις τροπολογίες που έχει καταθέσει για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική, με στόχο τη στήριξη των μικρών και μεσαίων παραγωγών, τις δίκαιες τιμές, τις ταχύτερες πληρωμές, την προστασία από το αυξημένο κόστος παραγωγής και τον αθέμιτο ανταγωνισμό εισαγόμενων προϊόντων.

Παράλληλα, τόνισε ότι οι πόροι της Πολιτικής Συνοχής πρέπει να κατευθύνονται στις Περιφέρειες, στους Δήμους και στις τοπικές κοινωνίες και όχι να συγκεντρώνονται σε κεντρικούς μηχανισμούς που αγνοούν τις διαφορετικές ανάγκες των ορεινών, νησιωτικών και αγροτικών περιοχών.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε:

«Άλλες ανάγκες έχουν τα Καλάβρυτα, άλλες ένα μικρό νησί, άλλες ένας ορεινός Δήμος και άλλες ένα μεγάλο αστικό κέντρο. Δεν μπορεί η ίδια πολιτική να εφαρμόζεται παντού με τον ίδιο τρόπο».

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην τροπολογία που κατέθεσε για την κατάργηση των ηλικιακών αποκλεισμών εις βάρος των νεοεισερχόμενων αγροτών:

«Ποιο μήνυμα στέλνουμε σε έναν άνθρωπο 45 ή 50 ετών; Ότι είναι αρκετά νέος για να εργάζεται μέχρι τα 67, να πληρώνει φόρους και εισφορές, αλλά αρκετά μεγάλος για να γίνει αγρότης και να επενδύσει στη γη του; Αυτό δεν είναι πολιτική ανανέωσης. Είναι πολιτική αποκλεισμού».

Ο Σάκης Αρναούτογλου πρότεινε το «Right to Return» να αποτελέσει ευρωπαϊκή πολιτική, με πρόσβαση σε γη και χρηματοδότηση, κίνητρα πρώτης εγκατάστασης, στήριξη της στέγασης, κατάρτιση και απλούστερες διαδικασίες.

Κλείνοντας την παρέμβασή του, τόνισε:

«Από τα Καλάβρυτα στέλνουμε ένα καθαρό πολιτικό μήνυμα: η ύπαιθρος δεν είναι το παρελθόν της Ελλάδας και της Ευρώπης. Είναι το μέλλον τους. Και αυτό το μέλλον πρέπει να χτιστεί με τους ανθρώπους της περιφέρειας, με ισχυρούς Δήμους, με πόρους που φτάνουν στον τόπο όπου παράγεται ο πλούτος και με το Δικαίωμα να Μένεις, αλλά και το Δικαίωμα να Επιστρέψεις».

Γιώργος Α. Παπανδρέου: «Η εγκατάλειψη της υπαίθρου είναι αποτέλεσμα ενός συγκεντρωτικού και πελατειακού μοντέλου διακυβέρνησης»

Ο πρώην Πρωθυπουργός και βουλευτής Αχαΐας του ΠΑΣΟΚ Γιώργος Α. Παπανδρέου υποστήριξε ότι η συζήτηση για την ύπαιθρο είναι στην πραγματικότητα μια συζήτηση για το ίδιο το μοντέλο διακυβέρνησης της χώρας. Επισήμανε ότι τα Καλάβρυτα αποτελούν ζωντανό παράδειγμα των δυνατοτήτων που διαθέτει η ελληνική περιφέρεια, όταν στηρίζονται οι συνεταιρισμοί, η τοπική επιχειρηματικότητα και η κοινωνική οικονομία, τονίζοντας ότι οι λύσεις υπάρχουν όταν οι τοπικές κοινωνίες έχουν χώρο να σχεδιάζουν το μέλλον τους.

Ασκώντας έντονη κριτική στην κυβέρνηση, υποστήριξε ότι τα προβλήματα της υπαίθρου δεν οφείλονται στην έλλειψη πόρων αλλά στον συγκεντρωτικό και πελατειακό τρόπο διακυβέρνησης. Αναφέρθηκε στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, στην υπόθεση των Τεμπών, στις υποκλοπές και στη διαχείριση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης, υποστηρίζοντας ότι αποτελούν εκφάνσεις του ίδιου συστήματος εξουσίας που, όπως είπε, ευνοεί λίγα ισχυρά συμφέροντα και αφήνει στο περιθώριο την ελληνική περιφέρεια.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο πρόβλημα του Οδοντωτού Σιδηροδρόμου Καλαβρύτων, σημειώνοντας ότι η πολύμηνη διακοπή της λειτουργίας του αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της αδιαφορίας του κεντρικού κράτους απέναντι στις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών και έχει σοβαρές συνέπειες για την τοπική οικονομία και τον τουρισμό.

Ο Γιώργος Α. Παπανδρέου υπογράμμισε ότι η χώρα χρειάζεται ένα νέο παραγωγικό και αναπτυξιακό μοντέλο, με διαφάνεια, λογοδοσία, ουσιαστική αποκέντρωση, ενίσχυση της αυτοδιοίκησης και δίκαιη κατανομή των δημόσιων και ευρωπαϊκών πόρων, ώστε οι πολίτες και οι τοπικές κοινωνίες να αποκτήσουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη διαμόρφωση του μέλλοντος της ελληνικής περιφέρειας.

Γιάννης Βαρδακαστάνης: «Η Ελλάδα χρειάζεται ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο με την Ελληνική περιφέρεια»

Ο Γραμματέας της Κεντρικής Πολιτικής Επιτροπής του ΠΑΣΟΚ, Γιάννης Βαρδακαστάνης, τόνισε ότι το μέλλον της Ελληνικής υπαίθρου αποτελεί εθνικό ζήτημα, καθώς χωρίς ζωντανή περιφέρεια, παραγωγή και νέους ανθρώπους που επιλέγουν να δημιουργήσουν στον τόπο τους δεν μπορεί να υπάρξει ούτε ισχυρή οικονομία ούτε κοινωνική συνοχή.

Αναφέρθηκε στα Καλάβρυτα ως παράδειγμα επιτυχημένης σύνδεσης του πρωτογενούς τομέα, του συνεταιριστικού κινήματος, του τουρισμού και της τοπικής επιχειρηματικότητας, υπογραμμίζοντας ότι αυτό το παραγωγικό μοντέλο αξίζει ουσιαστική στήριξη.

Παράλληλα, άσκησε κριτική στην κυβερνητική πολιτική για την ύπαιθρο, επισημαίνοντας ότι η ερήμωση των χωριών, η υποβάθμιση των δημόσιων υπηρεσιών, η αύξηση του κόστους παραγωγής, οι ζωονόσοι και οι μεγάλες καθυστερήσεις στο πρόγραμμα των Νέων Αγροτών αποθαρρύνουν τους νέους ανθρώπους που επιθυμούν να ασχοληθούν με την παραγωγή.

Ο Γιάννης Βαρδακαστάνης παρουσίασε την πρόταση του ΠΑΣΟΚ για ένα νέο παραγωγικό σχέδιο, με ισχυρές δημόσιες υπηρεσίες, σύγχρονες υποδομές, διαφάνεια στις πληρωμές, πραγματική στήριξη των νέων αγροτών και ισχυρή παρουσία της χώρας στις διαπραγματεύσεις για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική, με στόχο περισσότερους πόρους, δικαιότερη κατανομή των ενισχύσεων και ουσιαστική στήριξη των ορεινών, νησιωτικών και μειονεκτικών περιοχών.

Κλείνοντας, υπογράμμισε ότι το πραγματικό στοίχημα της επόμενης δεκαετίας είναι να μπορούν οι νέοι άνθρωποι να παραμένουν, να παράγουν και να δημιουργούν στον τόπο τους, τονίζοντας ότι «η Ελλάδα θα αναγεννηθεί όταν ξαναδώσουμε ζωή στα χωριά μας, δύναμη στους παραγωγούς μας και ελπίδα στους νέους ανθρώπους της».

Ιράτσε Γκαρσία: «Το μέλλον της Ευρώπης αποφασίζεται και στα χωριά, στα βουνά και στα νησιά»

Με βιντεοσκοπημένο μήνυμά της, η Πρόεδρος της Ομάδας των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Ιράτσε Γκαρσία, εξέφρασε την υποστήριξη της ευρωπαϊκής σοσιαλιστικής οικογένειας στην πρωτοβουλία.

Όπως ανέφερε, το μέλλον της Ευρώπης δεν αποφασίζεται μόνο στις μεγάλες πόλεις, αλλά και στα χωριά, στις ορεινές περιοχές, στα νησιά και στις αγροτικές και παράκτιες κοινότητες.

Υπογράμμισε ότι το δικαίωμα παραμονής στον τόπο αποτελεί πολιτική προτεραιότητα και προϋποθέτει αξιοπρεπές εισόδημα, υγεία, εκπαίδευση, μεταφορές, ψηφιακές υπηρεσίες, νερό, ενέργεια, στέγαση και ουσιαστική προστασία των μικρών και μεσαίων παραγωγών.

Παράλληλα, συνεχάρη τον Σάκη Αρναούτογλου για την πρωτοβουλία και για τη σταθερή ανάδειξη των προβλημάτων της περιφέρειας, της αγροτικής παραγωγής, της κλιματικής ανθεκτικότητας και της κοινωνικής συνοχής.

Κώστας Καδής: «Η ύπαιθρος του αύριο πρέπει να είναι χώρος παραγωγής, ζωής και δημιουργίας»

Ο Επίτροπος Αλιείας και Ωκεανών Κώστας Καδής, σε βιντεοσκοπημένη παρέμβασή του, επισήμανε ότι οι ορεινές περιοχές, τα νησιά και οι παράκτιες κοινότητες αντιμετωπίζουν κοινές προκλήσεις: δυσκολίες πρόσβασης σε υπηρεσίες, ελλείψεις υποδομών και μεταφορών, περιορισμένες ευκαιρίες απασχόλησης, αυξημένο κόστος παραγωγής και έντονη κλιματική πίεση.

Αναφέρθηκε στον ρόλο της Πολιτικής Συνοχής και στα έργα που χρηματοδοτούνται στην περιοχή των Καλαβρύτων, από την αναβάθμιση του Χιονοδρομικού Κέντρου και τις υποδομές πολιτικής προστασίας μέχρι τις σχολικές, κοινωνικές, ψηφιακές και πολιτιστικές υποδομές.

Όπως τόνισε:

«Η ύπαιθρος του αύριο δεν μπορεί να είναι χώρος παραμέλησης και εγκατάλειψης. Πρέπει να είναι χώρος παραγωγής, ζωής, δημιουργίας και αξιοπρέπειας».

Ντάριο Ναρντέλα: «Η νέα ΚΑΠ πρέπει να θέσει τους ενεργούς αγρότες στο επίκεντρο»

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος των Σοσιαλιστών στην Επιτροπή Γεωργίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και σκιώδης εισηγητής για τη μεταρρύθμιση της ΚΑΠ 2028–2034, Ντάριο Ναρντέλα, σημείωσε ότι οι ευρωπαϊκές πολιτικές επιτυγχάνουν μόνο όταν ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των πολιτών.

Υπογράμμισε ότι πίσω από κάθε απόφαση για την ΚΑΠ βρίσκονται αγροτικές οικογένειες, νέοι που αποφασίζουν εάν θα μείνουν ή θα φύγουν, επιχειρήσεις που προσπαθούν να επιβιώσουν και κοινότητες που ζητούν να μη μείνουν πίσω.

Ο Ντάριο Ναρντέλα τάχθηκε υπέρ μιας πιο δίκαιης και απλούστερης ΚΑΠ, η οποία θα στηρίζει τους ενεργούς αγρότες, τη γενεαλογική ανανέωση, τη μεταβίβαση των οικογενειακών εκμεταλλεύσεων, τους συνεταιρισμούς, τις τοπικές αλυσίδες εφοδιασμού και την ποιοτική παραγωγή.

Θανάσης Παπαδόπουλος: Οι προκλήσεις της υπαίθρου και το πλήγμα από την αναστολή του Οδοντωτού

Καλωσορίζοντας τους συμμετέχοντες, ο Δήμαρχος Καλαβρύτων Θανάσης Παπαδόπουλος ανέδειξε τη σημασία του πρωτογενούς τομέα για την τοπική οικονομία και αναφέρθηκε στις πιέσεις που αντιμετωπίζουν οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι από το κόστος παραγωγής, την ενεργειακή ανασφάλεια, τη γραφειοκρατία, τις ζωονόσους, τις καθυστερήσεις στις αποζημιώσεις και την έλλειψη νερού.

Ως θετικό παράδειγμα συνεργατικής ανάπτυξης παρουσίασε τον Αγροτικό Γαλακτοκομικό Συνεταιρισμό Καλαβρύτων, με περίπου 1.200 μέλη και συνεργαζόμενους παραγωγούς.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην αναστολή των δρομολογίων του Οδοντωτού από τον Μάρτιο, η οποία, όπως τόνισε, έχει προκαλέσει σημαντική μείωση της επισκεψιμότητας και σοβαρό πλήγμα στην τοπική αγορά, στον τουρισμό και στο εισόδημα των παραγωγών.

Κάλεσε όλες τις πολιτικές και θεσμικές δυνάμεις να στηρίξουν τη συντονισμένη προσπάθεια για την ασφαλή και άμεση επαναλειτουργία του ιστορικού σιδηροδρόμου.

Παναγιώτης Δημόπουλος: «Η νέα ΚΑΠ πρέπει να γίνει εργαλείο κλιματικής ανθεκτικότητας και βιώσιμης ανάπτυξης»

Ο καθηγητής Οικολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών και Γραμματέας του Τομέα Περιβάλλοντος του ΠΑΣΟΚ Παναγιώτης Δημόπουλος υπογράμμισε ότι η κλιματική κρίση αποτελεί πλέον καθημερινή πραγματικότητα για την ελληνική ύπαιθρο, με ακραία καιρικά φαινόμενα, ξηρασίες, πλημμύρες, απώλεια βιοποικιλότητας και ερημοποίηση να απειλούν άμεσα τον πρωτογενή τομέα.

Τόνισε ότι η προστασία της φύσης, η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και η στήριξη της αγροτικής παραγωγής δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως ξεχωριστές πολιτικές, αλλά ως μία ενιαία στρατηγική για τη βιώσιμη ανάπτυξη της υπαίθρου. Όπως επισήμανε, η νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική για την περίοδο 2028-2034 οφείλει να εξελιχθεί από εργαλείο εισοδηματικής στήριξης σε βασικό εργαλείο κλιματικής ανθεκτικότητας και οικολογικής μετάβασης με κοινωνική δικαιοσύνη.

Παράλληλα, ανέδειξε τη σημασία της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης και του συντονισμού μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης, εθνικής κυβέρνησης, περιφερειών και δήμων, ώστε οι χρηματοδοτήσεις να φτάνουν αποτελεσματικά στις τοπικές κοινωνίες, ενώ υπογράμμισε ότι η οικολογική γνώση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως εργαλείο ανάπτυξης και όχι ως εμπόδιο για την παραγωγή. Κλείνοντας, σημείωσε ότι το «Δικαίωμα να Μένεις» μπορεί να γίνει πραγματικότητα μόνο όταν οι πολιτικές και οι πόροι φτάνουν μέχρι και το τελευταίο χωριό της ελληνικής περιφέρειας.

Θανάσης Πετρόπουλος: Συγκεκριμένες προτάσεις για νέους αγρότες, κτηνοτροφία και «έξυπνα χωριά»

Ο Γραμματέας του Τομέα Αγροτικής Ανάπτυξης του ΠΑΣΟΚ Θανάσης Πετρόπουλος παρουσίασε συγκεκριμένες προτάσεις για:

• τη δημιουργία Ψηφιακής Αγροτικής Πύλης Μίας Στάσης,

• την αύξηση του πριμ πρώτης εγκατάστασης των νέων αγροτών,

• τη θέσπιση στεγαστικών και φορολογικών κινήτρων για μόνιμη εγκατάσταση στην ύπαιθρο,

• την ένταξη νέων αλιέων σε αντίστοιχα προγράμματα,

• τη δημιουργία σύγχρονων «έξυπνων χωριών»,

• την ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου και την ενίσχυση των δημόσιων κτηνιατρικών υπηρεσιών.

Όπως σημείωσε, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι εάν μπορεί να σωθεί η ελληνική ύπαιθρος, αλλά εάν υπάρχει η απαραίτητη πολιτική βούληση για να σωθεί.

Ελευθέριος Κεχαγιόγλου: «Το Δικαίωμα να Μένεις απαιτεί ισχυρές τοπικές κοινωνίες και αλλαγή του μοντέλου διακυβέρνησης»

Ο Πρόεδρος του Δικτύου Μικρών Νησιών Ελευθέριος Κεχαγιόγλου επισήμανε ότι το δικαίωμα να ζει και να δημιουργεί κάποιος στον τόπο του αποτελεί δικαίωμα ισονομίας και ισοπολιτείας. Τόνισε ότι η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για το «Δικαίωμα να Μένεις» δεν πρέπει να παραμείνει μια γενική διακήρυξη, αλλά να εξελιχθεί σε ένα ολοκληρωμένο και φιλόδοξο πρόγραμμα, με ουσιαστική συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών, αποκέντρωση των αποφάσεων και αλλαγή του συγκεντρωτικού μοντέλου διοίκησης.

Υπογράμμισε ακόμη ότι η περιφερειακή ανάπτυξη δεν μπορεί να σχεδιάζεται αποκλειστικά από το κέντρο, αλλά απαιτεί μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στην αυτοδιοίκηση και στις τοπικές κοινωνίες, ώστε οι ευρωπαϊκές πολιτικές να ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες κάθε περιοχής. Όπως επισήμανε, μόνο μέσα από τη συνεργασία όλων των επιπέδων διακυβέρνησης και την ενεργό συμμετοχή των πολιτών μπορεί το «Δικαίωμα να Μένεις» να μετατραπεί από ευρωπαϊκή εξαγγελία σε απτή πραγματικότητα για τα μικρά νησιά, τις ορεινές περιοχές και συνολικά την ελληνική περιφέρεια.

Την εκδήλωση συντόνισε ο δημοσιογράφος Τάκης Σαράντης.

Στο πλαίσιο της διοργάνωσης πραγματοποιήθηκαν ζωντανές συνδέσεις με δημοσιογράφους και περιφερειακά μέσα ενημέρωσης από όλη την Ελλάδα, μεταφέροντας στη συζήτηση τις αγωνίες, τις προκλήσεις και τις προτάσεις των τοπικών κοινωνιών και δίνοντας στην εκδήλωση πανελλαδικό χαρακτήρα.

Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης αναδείχθηκαν οι προκλήσεις της κλιματικής κρίσης και της λειψυδρίας, η ανάγκη στήριξης της ορεινής κτηνοτροφίας, των νησιών και των παράκτιων κοινοτήτων, καθώς και η σύνδεση της πρωτογενούς παραγωγής με τον τουρισμό, την τοπική μεταποίηση, τη γαστρονομία και τον πολιτισμό.

Το κοινό συμπέρασμα των παρεμβάσεων ήταν ότι η αντιμετώπιση της δημογραφικής συρρίκνωσης δεν μπορεί να περιορίζεται στη διαχείριση της εγκατάλειψης. Απαιτείται ένα νέο ευρωπαϊκό και εθνικό σχέδιο αναγέννησης της περιφέρειας, που θα δίνει στους πολίτες πραγματικό Δικαίωμα να Μένουν, αλλά και ουσιαστικό Δικαίωμα να Επιστρέφουν στον τόπο τους, με εργασία, παραγωγή, δημόσιες υπηρεσίες και προοπτική.